Hoe wordt alimentatie berekend?

Capaciteitsberekening zal worden uitgevoerd om het bedrag van kinderalimentatie en andere partneralimentatie te berekenen. Dit is een lastige formule die rekening houdt met de inkomens van elke partner, uw behoeften en de behoeften van de kinderen. Het resultaat is geen vast bedrag — de berekening gaat ervan uit dat u een ander persoon bent dan anderen in uw leven, en daarmee kunnen twee ogenschijnlijk zeer vergelijkbare gevallen in de praktijk eindigen met zeer verschillende bedragen.

De juridische en rechters werken met de Tremanormen om alimentatie te berekenen. Dit zijn juridische principes om eerlijkheid en rechtszekerheid in alimentatiezaken te bevorderen.

Wat zijn de Tremanormen?

Tremanormen zijn regels over hoe alimentatiebedragen worden berekend. Ze zijn vernoemd naar de rechtbank waar ze voor het eerst zijn opgesteld, en ze verduidelijken welke inkomensbedragen in aanmerking worden genomen, welke aftrekposten zijn toegestaan, en hoeveel het minimum- en maximumbedrag is per leeftijd van het kind.

De Tremanormen worden elk jaar aangepast aan de hand van loonstijgingen in Nederland. Op deze manier wordt ervoor gezorgd dat alimentaties automatisch met de inflatie stijgen. Dus als de lonen in Nederland met twee procent stijgen, stijgt uw alimentatie ook met twee procent.

Kinderalimentatie berekenen

Voor kinderalimentatie gelden duidelijke regels op basis van leeftijd en inkomen. Een gewenst minimum van tien procent van het netto-inkomen van de betaler is voor kinderen tussen nul en zes jaar. Voor leeftijden zes tot twaalf, twaalf procent, en voor leeftijden twaalf tot achttien, veertien procent.

Het minimumbedrag voor kinderalimentatie is 27 euro per maand per kind, ongeacht het inkomensniveau — een vereiste voor de betalende ouder om capaciteit te hebben. Dit betekent dat zelfs als het vastgestelde aandeel lager was, u ten minste 27 euro per maand aan elk kind betaalde of ontving.

Voorbeeld in de praktijk met een eerste kind: Een ouder heeft één kind van 10 jaar oud en verdient 3.000 euro netto per maand. En het gewenste bedrag is 12 procent van 3.000 euro, 360 euro per maand.

Voorbeeld met twee kinderen: Een ouder in een praktische situatie verdient 4.500 euro netto per maand en heeft 2 kinderen, één van vijf jaar oud en de ander van veertien jaar oud. Voor het jongste kind (van nul tot zes jaar) geldt een regel van 10 procent voor het gewenste bedrag van de 4.500 euro, wat neerkomt op 450 euro. Voor het oudste kind (12 tot 18 jaar) is het veertien procent, dus 630 euro. Dat is een totaal van 1.080 euro per maand.

Praktisch voorbeeld met capaciteitsafwijking: Een ouder verdient 2.000 euro netto per maand en heeft één kind van acht jaar. Normaal zou het 12 procent van 2.000 euro zijn, of 240 euro. Maar als deze ouder veel schulden en vaste lasten heeft, kan de rechter het bedrag wijzigen naar bijvoorbeeld 8 procent, wat betekent 160 euro per maand.

Partneralimentatie berekenen

Partneralimentatie is een heel ander type alimentatie dan kinderalimentatie. Het is veel meer op maat gemaakt en hangt af van andere factoren: inkomen en uitgaven voor beide partners, duur van het huwelijk, de behoefte van de ontvangende partner, het vermogen van de betalende partner; leeftijd en gezondheid; beroepskwalificatie en andere zorgtaken.

Er is geen vereiste bedrag voor partneralimentatie. Als het inkomen van de alimentatieplichtige niet voldoende was, wordt de partneralimentatie volledig kwijtgescholden.

Voorbeeld A, werkend voor een echtgenoot in het huishouden gedurende tien jaar zonder kinderen: Partner A verdient 3.500 euro netto met 800 euro vaste lasten per maand. Partner B heeft 600 euro vaste lasten voor een totaal van 1.500 euro aan inkomsten. Partner A betaalt ongeveer 400 tot 600 euro per maand — over vijf tot tien jaar — afhankelijk van de omstandigheden.

Een langdurig huwelijk met jonge kinderen heeft een praktisch voorbeeld: Partner A verdient 4.500 euro netto na 1.000 euro vaste lasten. Partner B was verantwoordelijk voor het huishouden, een genereus netto-inkomen van 800 euro, 900 euro vaste lasten. Het betreft een meer substantiële capaciteitsbepaling in dit scenario. De duur van de alimentatie kan 12 jaar of meer zijn.

Hoe werkt een capaciteitsberekening?

Een capaciteitsberekening is een grondig onderzoek van de financiën van elke partij. De procedure vindt plaats in vijf stappen.

Stap 1: Bepaal de inkomens. Elk inkomen telt mee: salaris, inkomsten uit zelfstandige arbeid, uitkeringen, pensioen, dividenden, huur en giften of erfenissen in sommige gevallen. Hiervan worden inkomstenbelasting, sociale premies en enkele andere heffingen afgetrokken.

Stap 2: Bereken vaste lasten. Het houdt ook rekening met huur of hypotheek, verzekeringen, energiekosten, water en riolering, telefoon- en internetkosten, autokosten, schuldenaflossingen en zorgverzekering.

Stap 3: Bepaal de behoeften. De behoeften zijn gebaseerd op de leeftijd en behoeften van eventuele kinderen, gezondheid, arbeidsmarktpositie, duur van het huwelijk en huishoudgrootte.

Stap 4: Bepaal de capaciteit. Capaciteit is gelijk aan het netto-inkomen minus vaste lasten minus de noodzakelijke kosten van levensonderhoud. Dit is wat de betaler zich kan veroorloven terwijl hij zelf financiële problemen vermijdt.

Stap 5: Bepaal het alimentatiebedrag. Het uiteindelijke bedrag wordt bepaald door zowel de behoefte van de ontvanger, de draagkracht van de betaler, en voor kinderen, de Trema-normen. Het principe is dat alimentatie nooit zo hoog mag zijn dat ze geen fatsoenlijk bestaan kunnen leiden.

Factoren die de berekening beïnvloeden

Zorgverdeling. Veel ouders delen de zorg vijftig-vijftig of in een andere verhouding. Dit beïnvloedt het alimentatiebedrag. Het bedrag kan normaal blijven als de ontvanger de volledige zorg heeft of lager zijn bij gedeelde zorg.

Schulden. Redelijke schulden — hypotheekschuld, studieschuld, ernstige medische schulden — kunnen van de draagkracht worden afgetrokken. Gokschulden, schulden om in luxe te voorzien, of schulden die zijn ontstaan door de scheiding vanwege iemands acties tellen niet mee.

Inkomensverschil. Meestal geldt: hoe groter het inkomensverschil, hoe hoger de alimentatie. Beide partners moeten redelijkerwijs proberen betaald werk te krijgen — opzettelijk minder verdienen resulteert niet automatisch in lagere alimentatie.

Duur van het huwelijk. Een langer huwelijk betekent meer alimentatie voor langere tijd. Een maximum van twee tot drie jaar voor een huwelijk van nul tot vijf jaar. Voor middellange huwelijken van vijf tot vijftien jaar is dit drie tot zeven jaar. Voor lange huwelijken van meer dan vijftien jaar is het vijf tot twaalf jaar en verder.

Duur van partneralimentatie

In de meeste gevallen is de wettelijke maximale duur voor partneralimentatie vijf jaar. Er zijn echter uitzonderingen.

Voor lange huwelijken van meer dan vijftien jaar, in aanwezigheid van een echtgenoot die bijna met pensioen gaat (55 jaar of ouder), kan de duur worden verlengd tot aan het pensioen.

Als de ontvanger tijdens het huwelijk voor jonge kinderen zorgde en hij of zij nu werk en zorg moet combineren, kan de alimentatie duren tot het jongste kind 12 jaar oud is. In sommige gevallen, zoals gezondheidsproblemen, lage arbeidsmarktgeschiktheid, of familieleden met afhankelijkheidsverplichtingen, is er ook een langere termijn.

U kunt in onderling overleg een andere termijn afspreken zolang deze redelijk is en niet in strijd is met de wet.

Jaarlijkse indexering

Geannualiseerde bedragen voor alimentatie worden geïndexeerd met een stijging van de lonen in Nederland. Uw alimentatie stijgt met twee procent als de lonen met twee procent stijgen. Dit gebeurt automatisch, als de overeenkomst dit als voorwaarde specificeert — u hoeft dat niet zelf aan te vragen.

Bijvoorbeeld, praktisch voorbeeld: U betaalt in 2024 alimentatie van 500 euro per maand. In 2026 stijgen de lonen met 2 procent. U betaalt nu 510 euro per maand in 2026.

Fiscale aspecten

Voor de betaler kan partneralimentatie, voor sommigen, in feite fiscaal aftrekbaar zijn van de inkomstenbelasting, wat betekent dat u minder belasting betaalt. Dit is niet altijd het geval en kan variëren afhankelijk van uw werkelijke situatie.

Partneralimentatie is voor de ontvanger belastbaar inkomen dat u moet aangeven in uw belastingaangifte. Kinderalimentatie is niet belastbaar.

Kan alimentatie later worden aangepast?

In bepaalde gevallen, als er significant iets verandert, kan alimentatie worden verhoogd, verlaagd of volledig worden stopgezet. Bijvoorbeeld, er moeten inkomensveranderingen zijn door baanverlies of promoties, veranderingen in schulden, veranderingen in de kosten van huisvesting, samenwonen met een nieuwe persoon dat automatisch partneralimentatie beëindigt, hertrouwen, pensionering, of wanneer een kind achttien of eenentwintig jaar oud wordt.

Aanpassing kan worden gedaan door onderlinge overeenstemming, via een wijzigingsprocedure bij de rechtbank, met behulp van een mediator, of door advocaten met formele verzoeken.

Minnelijke schikking versus rechterlijke uitspraak

Als u het eens bent over het bedrag en de duur van de alimentatie, kunnen deze afspraken worden vastgelegd in een echtscheidingscontract. Dit is vaak de juiste oplossing: u heeft een sneller, goedkoper, minder stressvol, minder vervelend proces en u beïnvloedt wat er zal gebeuren. Onze advocaten controleren of het haalbaar is volgens de wet. Vervolgens keurt de rechter de afspraken goed en is de alimentatie juridisch bindend.

Als u het niet eens bent: de rechter zal de beslissing nemen. De rechter doet dan een draagkrachtberekening, overweegt alle omstandigheden en vindt dat een eerlijk bedrag in feite wordt bepaald volgens de Trema-normen voor kinderalimentatie, en billijkheid in partneralimentatie.

Wat kost een alimentatieberekening?

De prijs van een professionele draagkrachtberekening is 175 euro, inclusief btw. Juridische beoefenaars berekenen deze feiten juridisch, volgens de officiële Trema-normen die ook door rechters worden gebruikt.