Verdeling bij scheiding: wie krijgt wat?

Bij een scheiding moet je samen bepalen wie welke bezittingen en schulden krijgt. Deze boedelverdeling (of vermogensverdeling) is vaak het onderdeel waar de meeste discussie over ontstaat. Hoe de verdeling precies verloopt, hangt af van je huwelijksvorm en van de afspraken die je onderling maakt. Op deze pagina leggen we uit hoe de verdeling bij scheiding werkt en waar je op moet letten.

De verdeling hangt af van je huwelijksvorm

De basis van de verdeling wordt bepaald door hoe jullie getrouwd zijn:

• Gemeenschap van goederen. Ben je vóór 1 januari 2018 getrouwd zonder voorwaarden, dan geldt de algehele gemeenschap van goederen: vrijwel alles wordt 50/50 verdeeld, inclusief schulden. Trouwde je ná die datum, dan geldt de beperkte gemeenschap. Bezittingen en schulden die je vóór het huwelijk had, blijven dan privé, en alleen wat je tijdens het huwelijk samen opbouwde wordt verdeeld.
• Huwelijkse voorwaarden. Heb je huwelijkse voorwaarden laten opstellen, dan volgt de verdeling wat daarin is afgesproken. Lees de akte goed door, want hierin staat vaak een verrekenbeding.
• Samenwoners. Woon je samen zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap, dan is er geen wettelijke verdeling. Bezittingen blijven van degene die ze heeft aangeschaft, tenzij je een samenlevingscontract hebt met andere afspraken.

Erfenissen en schenkingen die je onder een uitsluitingsclausule hebt gekregen, blijven altijd privé en vallen buiten de verdeling.

Wat wordt er verdeeld?

Alles wat tot de gemeenschap behoort, wordt in de verdeling meegenomen. Denk aan:

• de eigen woning en de eventuele overwaarde of restschuld;
• spaargeld, beleggingen en bankrekeningen;
• de inboedel, auto's en andere waardevolle spullen;
• de waarde van een eigen onderneming;
• het pensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd;
• schulden, zoals een persoonlijke lening of een restschuld op de hypotheek.

De peildatum: op welk moment kijk je?

Voor de verdeling zijn er twee peildata. De omvang van de gemeenschap (wat er precies verdeeld wordt) wordt bepaald op de datum waarop het verzoekschrift tot echtscheiding bij de rechtbank wordt ingediend. De waarde van de bezittingen wordt meestal bepaald op het moment van de feitelijke verdeling, tenzij jullie samen een ander moment afspreken. Dit onderscheid is belangrijk, bijvoorbeeld als de waarde van de woning of beleggingen tussentijds verandert.

De woning en de hypotheek

De koopwoning is vaak de grootste post in de verdeling. Er zijn grofweg drie opties: één van beiden koopt de ander uit, jullie verkopen de woning en verdelen de opbrengst, of jullie houden de woning tijdelijk samen aan. Bij uitkopen moet de bank akkoord gaan met de hypotheek op één naam. Lees meer over scheiden en de woning en over het uitkopen van je ex-partner.

Schulden verdelen

Schulden horen net zo goed bij de verdeling als bezittingen. Bij een gemeenschap van goederen zijn jullie samen aansprakelijk voor schulden die tijdens het huwelijk zijn ontstaan, ook als maar één van beiden de schuld is aangegaan. Belangrijk: afspraken die jullie onderling maken over wie een schuld betaalt, gelden niet automatisch richting de schuldeiser. De bank of leninggever kan beiden blijven aanspreken totdat de schuld op één naam staat.

Onderneming en pensioen

Heb je een eigen bedrijf, dan telt de waarde daarvan mee in de verdeling. Dit vraagt vaak om een waardebepaling door een deskundige. In onze blog lees je meer over scheiden met een eigen bedrijf. Voor het pensioen geldt de wettelijke verevening: het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd, wordt in principe gelijk verdeeld. Meld dit binnen twee jaar na de scheiding bij de pensioenuitvoerder. Meer hierover staat op de pagina scheiden en pensioen.

Leg de afspraken vast in een convenant

Alle afspraken over de verdeling leg je vast in een echtscheidingsconvenant. Dit voorkomt discussie achteraf en is nodig om de scheiding netjes af te ronden. Samen met eventuele afspraken over alimentatie en, bij kinderen, het ouderschapsplan vormt dit het complete pakket dat naar de rechtbank gaat.

Kom je er samen niet uit?

Lukt het niet om samen tot een verdeling te komen, dan kan een mediator helpen om de impasse te doorbreken. Komen jullie er ook met begeleiding niet uit, dan beslist uiteindelijk de rechter over de verdeling. Dat kost meer tijd en geld, dus het loont om er samen uit te komen. Bekijk ook de bredere financiële gevolgen van een scheiding.

Hulp nodig bij de verdeling?

Bij Echtscheiding.nl helpen we je om de verdeling helder en eerlijk te regelen, zodat je met een gerust hart verder kunt. Start je scheiding bij Echtscheiding.nl en wij begeleiden je bij elke stap, ook bij de verdeling van bezittingen en schulden.